कॉस्टिंग आणि मॅनेजमेन्ट या विषयाची इत्यंभूत माहिती देणारे पुस्तक, 'कॉस्ट अँड मॅनेजमेंट'

नाशिक येथे मुख्यालय असलेल्या यशवंतराव चव्हाण महाराष्ट्र मुक्त  विद्यापीठाच्या विद्यापीठ गीतात एक महत्त्वाचा संदेश देण्यात आला आहे  'ज्ञानाची साधना निरंतर ' साधारणतः १९८० ते १९९० या दरम्यान कविवर्य कुसुमाग्रजांनी लिहीहेले गे विद्यापीठ आजच्या काळात देखील त्यांत महत्वाचे आहे .किंबहुन सध्याच्या चॅट जीपीटी, आर्टिफिशियल इंटेलिजिनसिनच्या काळात तर त्याचे महत्व अजूनच वाढले आहे.जर मनुष्याने सतत काहीतरी नवीन शिकले नाही तर तो या स्पर्धेत पार दूरवर फेकला जाईल,हे कटू असले तरी सत्य आहे ,माझ्याकडून हि चूक होऊ नये यासाठी मी कॉमर्सच्या अभ्यास सुरु केला आहे .या अभ्यासाला मदत होण्यासाठी मी अच्युत गोडबोलेंहि लिखित 'कॉस्ट अँड मॅनेजमेंट' हे पुस्तक नुकतेच वाचले,असो .

 'कॉस्ट अँड मॅनेजमेंट'  हे पुस्तक मॅनेजमेंट  आणि अकाउंटिंग या क्षेत्रातील एक महत्त्वपूर्ण मार्गदर्शक म्हणून ओळखता येऊ शकते . गुंतागुंतीच्या  आर्थिक व व्यवस्थापकीय संकल्पना या पुस्तकात खूपच सोप्या,  शाळेत असताना ९ आणि १० त शिकलेले अर्थशास्त्र  सोडून  कॉमर्सच्या काहीही गंध नसलेल्या माझ्यासारख्या देखील समजू शकतात या भाषेत लिहिलेल्या आहेत.मी वाचली ती पुस्तकाची पहिली आवृत्ती असेल म्हणून असेल कदाचित,  पुस्तकात हे पुस्तक क्रमिक पुस्तक म्हणून देखील

वापरता येऊ शकते असा थेट उल्लेख नसला तरी पुस्तकाची एकूण रचना त्याच प्रकारची आहे. पुस्तक दोन भागात विभागले आहे.पहिल्या भागात संकल्पना एक्सप्लेन करण्यावर भर देण्यात आला आहे तर दुसऱ्या पार्ट मध्ये याची डिटेल्स इन्फो देऊन काही एक्ससाईज सोडवायला दिल्या हेत या चाचण्यांमुळे विषय आपण नक्की किती समजला आहे हे समजते या पुस्तकात ‘कॉस्टिंग’ आणि ‘मॅनेजमेंट अकाउंटिंग’या दोन प्रमुख संकल्पना रोजच्या जगण्यात नेहमी अनुभवायास येणाऱ्या गोष्टीच्या आधारे सामावून सांगितल्या आहेत . उत्पादन खर्च कसा ठरवला जातो, खर्चाचे विविध प्रकार (Fixed, Variable, Semi-variable), तसेच खर्च नियंत्रणाची तत्त्वे  या सारख्या अनेक गोष्टीची सविस्तर माहिती आपणस या पुस्तकातून मिळते. त्यामुळे हे पुस्तक केवळ कॉमर्स शिकणाऱ्या विद्यार्थ्यांसाठीच उपयोगी आहे असे नाही, तर ज्याला या विषयाबाबत जाणून घेण्याची इच्छुकता आहे असा कोणीही सायन्स ग्रॅज्युएट, इंजिनियर आर्ट्सवाला कोणीही म्हणजे कोणोही वाचून याविषयी समजवून घेऊ शकतो. या प्रकारे हे पुस्तक गोडबोले सरानी लिहलेलं 

पुस्तकातील एक महत्त्वाचा भाग म्हणजे एखाद्या कंपनीत डिसिजन मेकिंगमध्ये  कॉस्टिंगची भूमिका. एखाद्या कंपनीने उत्पादन वाढवावे की कमी करावे, नवीन प्रकल्प हाती घ्यावा की नाही, किंमत धोरण कसे

असावे अशा अनेक कमर्शियल  निर्णयांमध्ये ‘कॉस्ट अॅनालिसिस’ कसा उपयोगी पडतो, हे अच्युत गोडबोले यांनी  उदाहरणांसह स्पष्ट केले आहे. यामुळे वाचकाला केवळ थेरॉटिकल  नॉलेज मिळत नाही, तर प्रत्यक्ष जीवनातील उपयोगही समजतो.

याशिवाय ‘बजेटिंग’, ‘स्टँडर्ड कॉस्टिंग’, ‘ब्रेक-ईव्हन अॅनालिसिस’ यांसारख्या संकल्पनाही अरे ! या संकल्पना इतक्या सोप्या आहेत तर ! मी उगीच  काहीतरी अवघड गोष्टी आहेत असे समजत होतो असे विचार वाचल्यावर यावेत अश्या पद्धतीने मांडल्यात. 

एकंदरीत, ‘कॉस्ट अँड मॅनेजमेंट’ हे पुस्तक केवळ अभ्यासक्रमापुरते मर्यादित न राहता व्यवस्थापनाच्या दृष्टीने विचार करण्याची सवय लावते. आर्थिक निर्णयांच्या मागील तर्क समजून घेण्यासाठी आणि व्यावसायिक दृष्टी विकसित करण्यासाठी हे पुस्तक अत्यंत उपयुक्त आणि मार्गदर्शक ठरते.